Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) prim gelirleri, bu yıl yapılan düzenlemelerle ilk beş aylık dönemde önemli bir artış kaydetti. Geçen yılın ocak-mayıs döneminde 1 trilyon 475,6 milyar lira olan prim gelirleri, bu yıl aynı dönemde yüzde 41,2 oranında artarak 2 trilyon 83,7 milyar liraya ulaştı. Mayıs itibarıyla yıllık enflasyonun yüzde 32,6 olduğu göz önüne alındığında, reel artış yüzde 6,5 seviyesinde gerçekleşti. Aylık bazda ise mart ve nisan aylarında prim gelirlerindeki artış sırasıyla yüzde 68,1 ve yüzde 61,6 olarak kaydedildi.
Prim Oranlarındaki Artışlar Gelire Yansıdı
Yıl başından itibaren tüm çalışanlar için kesilen malullük, yaşlılık ve ölüm aylığı prim oranları 1 puan artırılarak yüzde 20'den yüzde 21'e çıkarıldı. Bu artıştan 2026 yılında yaklaşık 111 milyar lira gelir bekleniyor. Ayrıca, prime esas kazançlarda üst sınır asgari ücretin 7,5 katından 9 katına yükseltildi. Bu düzenlemeyle yüksek ücret alan çalışanlardan daha fazla prim kesilmeye başlandı ve 2026 yılında 63,7 milyar lira ilave gelir öngörülüyor.
Doğum borçlanması hariç, askerlik borçlanması ve diğer borçlanmalarda prim oranı yüzde 32'den yüzde 45'e çıkarıldı. Bu değişikliğin gelir etkisine ilişkin resmi bir tahmin bulunmuyor ancak ilave gelir bekleniyor. Ayrıca, Bağ-Kur'luların durdurulan sigortalılık sürelerini ihya etmek için ödedikleri prim oranları da yüzde 34,75'ten yüzde 45'e yükseltildi. Buradan yaklaşık 3 milyar lira ilave gelir öngörülüyor.
Devlet Katkısı Geçen Yılın Altında Kaldı
SGK'nın topladığı primlerin dörtte biri oranında 2008'den beri sağlanan devlet katkısı, geçen ay TBMM'de kabul edilen kanunla 1 Ağustos 2026'dan itibaren sona erdi. Kanun yürürlüğe girmeden önce bile devlet katkısı beş aylık dönemde azaldı. Geçen yılın ocak-mayıs döneminde 335,2 milyar lira olan devlet katkısı, bu yılın aynı döneminde 238,4 milyar lirada kaldı. Mart ve nisan aylarında devlet katkısı hiç yapılmazken, mayıs ayında 28,9 milyar lira olarak gerçekleşti.
Devlet katkısındaki azalmaya rağmen, bütçeden SGK'ya aktarılan toplam para geçen yılki seviyede gerçekleşti. Geçen yılın ilk 5 ayında bütçeden SGK'ya 818,3 milyar lira transfer edilirken, bu yıl aynı dönemde 820,1 milyar lira oldu. Devlet katkısı geçen yıla göre 96,8 milyar lira azalmasına karşın, prim gelirlerindeki artış bu farkı kapattı.
SGK Açığı Daha Yüksek Görünecek
Devlet katkısının sona ermesiyle birlikte SGK'nın açığı bundan böyle daha yüksek görünecek. 2025 yılında 888,7 milyar lira devlet katkısı yapılmıştı ve SGK bu katkıyla birlikte yıllar sonra ilk kez 35,7 milyar lira fazla vermişti. Devlet katkısı geçen yıl sona ermiş olsaydı, SGK yılı 853 milyar lira açıkla kapatacaktı. 2026 yılı için 1 trilyon 162,2 milyar lira devlet katkısı öngörülüyordu, ancak beş aylık dönemde sadece 238,4 milyar lira gerçekleşti. Haziran ve temmuz aylarındaki devlet katkısı tutarı ekim ayında açıklanacak.
SGK'nın açığının önemli bir kısmı 2008'den beri devlet katkısı ile finanse ediliyordu. Devlet katkısının kalkmasıyla açık, tümüyle bütçe transferi ile karşılanacak. Bu durum, devletin kasasından çıkan para miktarını değiştirmeyecek; sadece yapılan ödemenin adı değişecek. Uzmanlar, bu değişikliğin SGK'nın mali tablolarında açığın daha belirgin görünmesine yol açacağını belirtiyor.
