Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, Yeni Şafak gazetesinin de aralarında bulunduğu bir grup Ankara temsilcisine önemli açıklamalarda bulundu. Bakan Göktaş, 1,5 yıldır üzerinde çalıştıkları sosyal risk haritası projesi hakkında detaylı bilgiler verdi.
Sosyal Risk Haritası Çalışmaları
Göktaş, 35 sosyal risk haritasından 14'ünü tamamladıklarını belirterek, "Sosyal, ekonomik ve psikososyal göstergeleri analiz ederek hane bazlı sosyal risk puanları oluşturduk. 648 sosyal gösterge kullanarak il, ilçe, mahalle hatta hane bazında risk analizleri yaptık. Haritalarla, kadına yönelik şiddet, çocuğun suça sürüklenmesi, engelli bakıma muhtaçlık gibi farklı sosyal olgular bütüncül şekilde izleniyor. Riskler ortaya çıkmadan önce müdahale edilmesini hedefleyen bir erken uyarı sistemi" dedi.
Sosyal Risk Haritasından çıkan sonuçları yetişkinler için 'Aile Rehberi', çocuklar için 'Çocuklar Güvende' sistemleriyle takip edeceklerini ifade eden Göktaş, "Dijital takip sistemiyle 81 ilimizin tamamında çalışıyoruz. Çocuğun suça sürüklenmesi ve kadına yönelik şiddetle ilgili haritalarımız için 81 ilde sahaya indik" şeklinde konuştu.
Batman'da bağımlılıkla ilgili sosyal risk haritasını tamamladıklarını belirten Göktaş, "Bütün birimler seferber oldu. 40 kişiyi istihdama, 79 kişiyi AMATEM'e tedaviye ikna ettik. Bunların hepsi birer süreç" ifadelerini kullandı.
Dijital Dünyada Çocuk Güvenliği
15 yaş altı sosyal medya düzenlemesi ile birlikte ailelere yönelik dijital kalkan oluşturduklarını vurgulayan Göktaş, "Dijital dünya kontrolsüz bir alan, ehliyet ve oy kullanma yaşı bile 18 iken sosyal medyaya giriş yaşı 6… Eskiden tehlike sokaktaydı, geldiğimiz noktada asıl tehlike evlerde odamızın içinde. Çocuklar odalarında sessiz oturunca aileler problem yok sanıyor. Şimdi herkesin elinde telefon, aileler de bu konuda çocuklara örnek olmalı. Dijital dünyada çocukları korumak için toplumsal seferberlik ilan etmeliyiz. Çocuklarımızı karanlık bir dehlizin ortasında bırakamayız" dedi.
Yasaklayan değil, yol gösteren ve denetleyen bir anlayışla hareket ettiklerini kaydeden Göktaş, "Temel beklentimiz, karşımızda taleplerimizi iletebileceğimiz kurumsal bir muhatabın bulunması. Oyunlara dair yaklaşımımızın da tek amacı çocuklarımızın güvenliğini sağlamak. Amacımız teknolojiyi yasaklamak değil; çocuklarımız için sağlıklı kullanım, ailelerin rehberliğini güçlendiren ulusal bir farkındalık ve destek zemini" dedi.
Dijital Bağımlılık Çalıştayı Bulguları
2024'te düzenlenen Dijital Bağımlılık ve Aile Çalıştayı ile Dijital Dünya'da Çocuk Çalıştaylarının bugünkü küresel vizyonun temelini oluşturduğunu belirten Göktaş, çalıştayda şu çarpıcı tespitleri elde ettiklerini anlattı:
- Çocukların büyük çoğunluğu günde 3 ila 5 saatini dijital mecralarda geçiriyor.
- Çocukların odaklanma süresi ortalama 8 saniye.
- En büyük tehlike yaş bariyerinin kalkması. 12 yaşındaki bir çocuk, oyun başında kendi yaşıtlarıyla oynadığını sanırken 55 yaşında bir yetişkinle baş başa kalabiliyor.
- Çocuklar oyunlarda özellikle 'daha güçlü, daha karanlık ve silah kullanan' karakterleri seçiyor.
- Şiddet içerikli karakterler çocuklarda özgüven yanılsaması yaratırken, izlenme kaygısı sosyal izolasyona itiyor.
Koruyucu ve Önleyici Faaliyetler
Göktaş, Şanlıurfa ve Kahramanmaraş'ta yaşanan olaylarla ilgili, "Son elim hadiseler, çocuklarımızı kuşatan her türlü riske karşı her zamankinden daha teyakkuzda olmamız gerektiğini gösterdi. Psikososyal Destek bağlamında şimdilik 6 aylık eylem planı oluşturduk. Süreç kapsamında 258 personelimizle sahadaydık. Okul çevresindeki 6 bin 75 haneyi ziyaret ederek 3 bin 160 aileyle doğrudan temas kurduk. Olaydan etkilenen vatandaşlara yas danışmanlığı alanında uzman personeller görevlendirdik. Sahayı tüm personelle tarayarak koruyucu ve önleyici faaliyetlerimizi güçlendiriyoruz" diye konuştu.
Ailelere Çağrı
Göktaş, ailelere çağrıda bulunarak şunları söyledi: "Çocuklarınızla ilgili herhangi bir olumsuzluk gözlemlediğinizde, 81 ilimizde bulunan 432 Sosyal Hizmet Merkezimizdeki ücretsiz aile danışmanlığı birimlerimize başvurabilirsiniz. Buradaki uzman psikolog ve klinik psikologlarımızdan randevu alarak yüz yüze destek alabileceğiniz gibi; 'e-Ailem' sistemi veya 'psikodestek.aile.gov.tr' adresi üzerinden de çevrimiçi psikolojik destek ve aile danışmanlığı hizmetimizden yararlanabilirsiniz."
CANGÖZ Projesi
Göktaş, Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanlığı (SSB) ile Yapay Zeka Destekli ve Gerçek Zamanlı İzleme, İkaz ve Güvenlik Risklerinin Yönetimi (CANGÖZ) Projesi'ni imzaladıklarını belirtti. Göktaş, "Yapay zeka destekli CANGÖZ projemizle huzurevi, rehabilitasyon merkezi, engelli ve yaşlı bakım merkezlerimiz, çocuk evlerimiz, kadın konukevi gibi kuruluşlarımızı denetleyeceğiz. Yapay zeka destekli denetim mekanizmasını kurarak, olumsuz bir durumda erken müdahale sistemimizi devreye alacağız. Bu durumlar bakanlık merkezine bildirilecek" şeklinde konuştu.
