Nesli tehlike altındaki deniz kaplumbağalarının Akdeniz sahillerinde yuvalama yaptığı İztuzu, Patara, Çıralı gibi kumsallara saat 20.00'den 08.00'e kadar giriş yasağı başladı. Ateş ve mangal yakmak, çadır kurmak, araçla giriş de yasaklanan bu kumsallar geceleri kaplumbağalara, gündüz insanlara açık olacak.
Yasak Dönemi ve Cezalar
1 Mayıs'ta başlayan ve eylül sonuna kadar sürecek yasakları ihlal edenlere uygulanacak idari para cezası 699 bin 245 TL olarak belirlendi. Tüzel kişi ve kurumlar için ceza 2 milyon 97 bin TL'ye çıkıyor.
Deniz Kaplumbağalarının Yuvalama Süreci
Dünya Doğayı Koruma Birliği (IUCN) listesindeki caretta caretta ve chelonia mydas türü deniz kaplumbağalarının Akdeniz sahillerindeki yuvalama sezonu açıldı. Her yıl nisan sonu veya mayıs ayında başlayan süreç, erişkin kaplumbağaların kumsallara çıkıp yumurta bırakması, temmuz ortasından itibaren yavruların çıkışı ve denize ulaşmasıyla eylül sonuna kadar devam ediyor.
Türkiye'deki Yuvalama Kumsalları
Türkiye'nin Akdeniz kıyıları, deniz kaplumbağalarının en büyük yuvalama alanlarını oluşturuyor. Antalya'daki 30 kilometrelik Belek kumsalı, Türkiye ve Akdeniz'in en büyük yuvalama alanı olarak biliniyor. Türkiye'de 9'u Antalya'da olmak üzere Muğla, Mersin, Adana ve Hatay illerinde toplam 21 yuvalama kumsalı bulunuyor. Bu kumsallar şunlardır: Ekincik, Dalyan, Dalaman, Fethiye, Patara, Kale, Kumluca, Olimpos-Çıralı, Tekirova, Belek, Kızılot, Demirtaş, Gazipaşa, Anamur, Göksu Deltası, Alata, Davultepe, Kazanlı, Akyatan, Yumurtalık, Samandağ.
Yasaklar ve Uygulamalar
Tarım ve Orman Bakanlığı'na bağlı Doğa Koruma ve Milli Parklar (DKMP) Genel Müdürlüğü ile Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'na bağlı Tabiat Varlıklarını Koruma Genel Müdürlüğü sorumluluğundaki bu kumsalların tamamında, mayıs-eylül ayları arasında geceleri sahile girişler yasak. Ayrıca araçla giriş, çadır kurma, kamp yapma, ateş veya mangal yakma gibi faaliyetler de tamamen yasak.
2872 sayılı Çevre Kanunu'nun 9. maddesine aykırı olarak biyolojik çeşitliliği tahrip edenlere (deniz kaplumbağalarına, yuvalarına, yumurtalarına veya ergin bireylere doğrudan zarar verilmesi, yasa dışı kum alınması) idari para cezası uygulanıyor. 2026 yılı için ceza miktarı 699 bin 245 TL olarak belirlendi. İhlali gerçekleştiren tüzel kişi ve kurumlar için ceza 2 milyon 97 bin TL.
Gece Kaplumbağalara, Gündüz İnsanlara
1 Mayıs'ta başlayıp eylül sonuna kadar koruma altındaki 21 kumsal, yerli ve yabancı turistler tarafından sadece gündüz kullanılabilecek. Geceleri kumsallar deniz kaplumbağalarına ait olacak. Giriş yasağı saat 20.00'de başlayıp 08.00'e kadar sürüyor. Uyarı tabelaları ve bilgilendirmeler yapılıyor.
