TBMM, Avrupa Birliği Ülkelerinde Sosyal Medya Platformlarına Uygulanan Cezaları Detaylı Bir Araştırmayla Ortaya Koydu
Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM), çocukların sosyal medya kullanımına sınırlama getiren yasa teklifi gündeme gelirken, Avrupa Birliği (AB) üyesi ülkelerdeki düzenlemeleri kapsamlı bir şekilde inceledi. Meclis Araştırma Hizmetleri Başkanlığı tarafından hazırlanan raporda, video paylaşım ve sosyal medya platformlarının artan etkisi, yanıltıcı içerikler, nefret söylemi ve çocuklara yönelik zararlı paylaşımların düzenleme ihtiyacını hızlandırdığı vurgulandı.
AB Genelinde Sosyal Medya Denetimleri ve Cezalar
Çalışmada, AB'nin 2018'de revize edilen Görsel-İşitsel Medya Hizmetleri Direktifi'nin, çevrim içi video paylaşım servislerini kapsayacak şekilde genişletildiği belirtildi. Bu direktif, şiddete teşvik, nefret söylemi ve çocuk gelişimini olumsuz etkileyebilecek içeriklere karşı koruyucu tedbirler alınmasını zorunlu kılıyor. Ayrıca, Dijital Hizmetler Tüzüğü'nün 17 Şubat 2024'te yürürlüğe girdiği hatırlatılarak, platformlara uygulanabilecek cezalar şöyle sıralandı:
- Yükümlülüklerin yerine getirilmemesi durumunda, platformun küresel cirosunun yüzde 6'sına kadar idari para cezası.
- Yanlış bilgi verilmesi veya denetim taleplerine uyulmaması halinde, yıllık gelirin yüzde 1'ine kadar para cezası.
- Tekrarlayan ihlallerde, günlük ortalama gelirin yüzde 5'i kadar periyodik para cezaları.
Almanya: Erişim Kısıtlaması ve Yüksek Para Cezaları
Almanya'da Federal Ağ Ajansı'nın sosyal medya platformlarına yönelik yaptırımları incelendi. Rapora göre, ihlallere karşı şu cezalar uygulanabiliyor:
- Emirlere uyulmaması durumunda, günlük cironun yüzde 5'ine kadar zorunlu ödeme.
- Genel bilgi yükümlülüklerinin eksik sunulması halinde 50 bin avroya kadar idari para cezası.
- Şeffaflık raporlarının yayınlanmaması veya yanlış bilgi verilmesi durumunda 100 bin avroya kadar ceza.
- Manipülatif arayüz kullanımı veya iç şikayet sistemlerinin kurulmaması halinde 300 bin avroya kadar para cezası.
- Ciddi ihlallerin devam etmesi durumunda platforma erişimin kısıtlanması veya sınırlandırılması.
İngiltere: Cironun Yüzde 10'una Kadar Para Cezası ve Erişim Engeli
İngiltere'de İletişim Kurumu (OFCOM), sosyal medya platformlarını denetliyor. Çalışmada, OFCOM'un yetkileri şöyle özetlendi:
- Platformlar, çocuk güvenliği için yaş doğrulama ve içerik filtreleme sistemleri sağlamak zorunda.
- İhlallerde, 18 milyon sterlin veya yıllık cironun yüzde 10'una kadar para cezası verilebiliyor.
- Devam eden ciddi ihlallerde, internet servis sağlayıcılarından platforma erişim engeli getirme talebinde bulunulabiliyor.
- OFCOM'un bilgi taleplerine yanıt vermeyen şirket yöneticilerine karşı cezai işlem başlatılabiliyor.
Fransa: ARCOM Tarafından Sıkı Denetim ve Çeşitli Yaptırımlar
Fransa'da Görsel-İşitsel ve Dijital İletişim Düzenleme Kurumu (ARCOM), sosyal medya platformlarını denetliyor. Raporda, ihlallere yönelik cezalar şunları içeriyor:
- Yaş doğrulama gerekliliklerine uyulmaması durumunda 150 bin avro veya cirosunun yüzde 2'sine kadar para cezası.
- Reşit olmayanların pornografik içeriğe erişimine izin verilmesi halinde 250 bin avro veya cirosunun yüzde 4'üne kadar ceza.
- İhlal eden platformlara erişimin 48 saat içinde engellenmesi talimatı verilebiliyor.
- ARCOM'un talimatlarına uyulmaması durumunda, günlük ortalama cironun yüzde 5'ine kadar gecikme cezası uygulanabiliyor.
İtalya ve İspanya: Hızlı İçerik Kaldırma ve Para Cezaları
İtalya'da İletişim Kurulu (AGCOM), acil durumlarda hızlı içerik kaldırma kararları alabiliyor ve platformlara 30 bin avrodan 600 bin avroya kadar para cezası verebiliyor. İspanya'da ise Ulusal Piyasalar ve Rekabet Kurulu (CNMC), 2018 AB direktifine uyum sağlayan Görsel-İşitsel İletişim Kanunu ile platformları denetliyor. Hollanda'da Medya Kurumu ve Tüketici ve Piyasalar Kurumu, sırasıyla video paylaşım ve sosyal medya platformlarının denetiminden sorumlu.
Bu kapsamlı araştırma, Türkiye'de çocukların sosyal medya kullanımını düzenleyecek yasa teklifi öncesi, Avrupa'daki uygulamaları detaylandırarak önemli bir referans oluşturuyor. Raporda, platformların denetim mekanizmalarının güçlendirilmesi ve cezaların caydırıcılığı vurgulanıyor.
