Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin, "Maarifin Kalbinde Marifetli Gençlik" temasıyla 81 ilde mesleki ve teknik ortaöğretim kurumlarında mayıs ayı boyunca gerçekleştirilecek etkinlikler kapsamında Teknopark Ankara İvedik OSB Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi'ni ziyaret etti. Ziyaret sırasında gazetecilerin sorularını yanıtlayan Tekin, mesleki ve teknik eğitimin iki açıdan önemli olduğunu vurguladı.
Mesleki Eğitimin Demokratikleşme ve Ekonomik Boyutu
Tekin, Türkiye'deki demokratikleşme süreci açısından meslek liselerinin mağdur edildiğini belirterek, "28 Şubat'ta öğrenci sayısı yarı yarıyadan daha fazla azalan bir okul grubundan bahsediyoruz. Daha önce sınavla öğrenci alan meslek liseleri, katsayı engeliyle bir anda öğrenci bulamama riskiyle karşı karşıya kalmıştı. 2010'da katsayı mağduriyetinin giderilmesi demokratikleşme göstergeleri açısından önemli. Ayrıca, bütün uluslararası çalışmalarda ülkelerin milli gelirleriyle insan kaynaklarının yetkinlikleri arasında paralel bir ilişki var." dedi.
İnsan kaynaklarını doğru ve uygun standartlarda yetiştiren ülkelerin milli gelirlerinin daha rasyonel bir zemine oturduğunu ifade eden Tekin, hem demokratikleşme hem de insan kaynağının doğru yetiştirilmesi açısından mesleki ve teknik liselere özel önem gösterdiklerini söyledi.
Proje Okul Formatıyla Yeni İvme
Tekin, 2013'ten itibaren atılan adımlar ve 2014'te dershanelere yönelik kanunla başlayan sürecin mesleki ve teknik eğitimde bir kırılma noktası olduğuna dikkat çekerek, proje okul formatıyla meslek liselerinde çok farklı bir ivme yakalandığını vurguladı. O dönem il il gezerek ihtiyaç kalmayan programları ve bölümleri kapatıp yerlerine yenilerini açtıklarını belirten Tekin, "Proje okul formatı bize sektörle beraber müfredat belirleme imkanı sundu. Ayrıca, öğretmenlerimizin eksiklikleri varsa sektörden uygun kişilerin ders vermesini sağladık." dedi.
İşbaşı eğitimi ve staj uygulamalarını yaygınlaştıran düzenlemelere ağırlık verdiklerini ifade eden Tekin, sektörden gelen talep üzerine öğrencilere asgari ücretin yüzde 30'u ve yüzde 50'si oranında teşvik uygulaması başlattıklarını söyledi.
İş Sağlığı ve Güvenliği Tedbirleri
Tekin, öğrencilerin iş kazaları ve meslek hastalıklarına karşı sigortalandığını, iş sağlığı ve güvenliği kriterlerine uymayan işletmelerle protokol imzalamadıklarını belirtti. "Her önüne gelen iş yeriyle protokol imzalamıyoruz. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın akredite ettiği iş yerlerine çocukları gönderiyoruz." dedi. 2024'te 253 bin işletmenin denetlendiğini, 23 bin 252 işletmenin uygunsuz olduğu gerekçesiyle sözleşmelerinin feshedildiğini açıkladı.
Mobil uygulama takip sistemiyle işletmelerdeki eğitim sürecinin kontrol edildiğini belirten Tekin, zorunlu eğitimde Mesleki Eğitim Merkezi (MESEM) uygulamasına da değindi.
Stratejik Alanlara Teşvik
Bazı branşları Türkiye'nin insan kaynağı açısından farklı bir yere konumladıklarını aktaran Tekin, Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı'nın belirlediği branşlarda öğrencilere ilave teşvikler ödediklerini söyledi. OSB'lerin içinde ve dışında açılan meslek liselerinde stratejik alanlarda aranan eleman yetiştirmek için bu adımı attıklarını belirtti.
Atölye ve Laboratuvarlar Yenileniyor
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın imzasıyla yayımlanan Mesleki ve Teknik Eğitim Politika Belgesi'ne değinen Tekin, okulların atölye ve laboratuvarlarını yenilediklerini, yeni cihazlar ve donatım malzemeleri aldıklarını ifade etti.
Tercih Oranı Yüzde 43'e Yükseldi
Bir gazetecinin sorusu üzerine Tekin, doğru adımlarla mesleki eğitimde yeni bir atılım gerçekleştirdiklerini söyledi. Siber Güvenlik, Yapay Zeka, Endüstriyel Kalite Kontrol, Havacılık ve Uzay Teknolojisi, Gastronomi ve Mutfak Sanatları gibi yeni alanlar açtıklarını belirtti. Öğrenci sayılarındaki artışa dikkat çeken Tekin, "Şu anda en kalabalık ortaöğretim birimi mesleki ve teknik eğitim. Bu yıl meslek lisesini tercih edenlerin oranı yüzde 43. 9. sınıfa kayıt yaptıran 100 öğrenciden 43'ü meslek lisesine gidiyor." dedi.
28 Şubat Travması Aşılıyor
Meslek liselerine yönelik algının iyileşmesiyle ilgili soruya Tekin, darbelerin toplumda travmalara yol açtığını ancak hem imam hatip hem de meslek liselerinin 28 Şubat öncesi noktaya geldiğini vurguladı. "Toplumun demokrasiye sahip çıkma içgüdüsü bu algının düzelmesine katkı sağlayacak." dedi.
Aranan Eleman Vurgusu
"Ara eleman" ifadesini kullanmadıklarını belirten Tekin, "Aranan eleman diyoruz. Sektörle işbirliği içinde nitelikli eleman yetiştiriyoruz. Yüzde 43'ü yeterli görmüyorum ama OECD standartlarına yaklaştık." şeklinde konuştu.
Kabiliyet Keşfi ve Yönlendirme
Öğrencilerin kabiliyetlerinin erken keşfi için TÜBİTAK ile "Mesleki Eğilim Belirleme Bataryası" projesini başlattıklarını, zanaat atölyeleri ve meslek ortaokulları açtıklarını söyledi. "28 Şubat travmasının yarattığı olumsuz havayı dağıtacağız." dedi.
MESEM Eleştirilerine Yanıt
Muhalefetin MESEM'lerle ilgili eleştirilerine yanıt veren Tekin, "İthamı aynen iade ediyorum. 223 bin işletmeye öğrenci gönderiyoruz, her biri iş sağlığı ve güvenliği kriterlerine uygun. En küçük şikayette sözleşmeyi feshediyoruz. Kaza olma ihtimali var diye eğitimden vazgeçemeyiz." ifadelerini kullandı.
Öğretmenlerin Adaptasyonu ve Şehir Bazlı Planlama
Öğretmenlerin yeni teknolojiye adaptasyonu için Milli Eğitim Akademilerini branş bazlı dizayn ettiklerini belirten Tekin, İstanbul Haydarpaşa'daki akademinin mesleki ve teknik eğitim öğretmenlerine odaklandığını söyledi. Şehirlerin ihtiyaçlarına göre okulların revize edildiğini, İl İstihdam Kurulu'nun yönlendirmesiyle programların güncellendiğini ifade etti.
