Bir çiftlikte çalışan karı koca, tazminatsız şekilde işten çıkarılınca hukuk mücadelesi başlattı. Z.M. ve S.M. çifti, 1. İş Mahkemesi'ne başvurarak ücret ve tazminat alacaklarının tahsilini talep etti.
İşçilerin İddiaları
S.M., çiftlikte 15 at, 1 inek ve iki köpeğin bakımı, ahır temizliği ve bahçe işlerinden sorumlu olduğunu, eşi Z.M.'nin ise yemek ve ev işleriyle uğraştığını belirtti. Beş yıl boyunca kesintisiz çalıştıklarını öne süren çift, haksız ve ihbarsız işten çıkarıldıklarını iddia ederek kıdem ve ihbar tazminatları ile fazla çalışma, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil, yıllık ücretli izin alacaklarını talep etti.
İşverenin Savunması
Davalı at çiftliği sahibi, S.M.'nin at bakıcılığı yaptığını ve taleplerinin 4857 sayılı İş Kanunu kapsamında değerlendirilemeyeceğini savundu. İşveren, S.M.'nin sabah işlerinin 3 saat sürdüğünü, akşama kadar boş kaldığını ve boş zamanlarında kendisi için sebze bahçesiyle ilgilendiğini, akşam üstü atlara yapılan işlemlerin ise 1 saati geçmediğini ifade etti. Diğer davacı Z.M.'nin ise çiftlik evinde çalıştırıldığını, öncesinde çalışmadığını belirterek davanın reddini istedi.
Yerel Mahkemenin Kararı
1. İş Mahkemesi, S.M.'nin seyis olarak çalıştığı gerekçesiyle 4857 sayılı Kanun hükümlerinin uygulanamayacağına hükmetti. Davacı Z.M.'nin de ev hizmetlerinde çalıştığı, 4857 sayılı Kanun'un 4/1-(e) maddesi gereğince ev hizmetlerinde çalışanlara bu kanun hükümlerinin uygulanamayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verildi.
Yargıtay'ın Emsal Kararı
Kararı temyiz eden davacı çift için Yargıtay 9. Hukuk Dairesi devreye girdi. Daire, emsal nitelikte bir karara imza attı. Kararda, tanıkların iş sözleşmelerinin feshine ilişkin somut ve görgüye dayalı bilgilerinin bulunmadığı, işverence devamsızlık tutanağı ibraz edilmediği belirtildi. Yargıtay, davacıların iş sözleşmelerinin işverence feshedildiği ancak feshin haklı nedene dayandığının ispatlanamadığı sonucuna vardı.
İhbar Tazminatı Kararı
Yargıtay, yapılan işin niteliği göz önünde bulundurularak davacıların kıdem tazminatına hak kazanamasa da 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 432 ve 438. maddeleri uyarınca ihbar tazminatı hakkı kazandıklarına hükmetti. Bu alacağın hesaplanarak hüküm altına alınması gerektiği ifade edildi.
