Hürmüz Boğazı'nda Kriz Derinleşiyor: İran Kapatma Kararı Aldı, Trump'tan Sert Tehdit
ABD ve İran arasında barış umutlarının yeşerdiği bir dönemde, Hürmüz Boğazı'ndaki abluka nedeniyle gerilim yeniden tırmandı. Taraflar arasında ikinci tur müzakereler için hazırlıklar devam ederken, karşılıklı sert açıklamalar ve hamleler bölgedeki krizi derinleştiriyor.
İran'ın Kapatma Kararı ve ABD'nin Ablukası
İran ordusu, daha önce açıldığı duyurulan Hürmüz Boğazı'nın yeniden kapatıldığını resmen açıkladı. Kararın, ABD'nin İran limanlarına giriş çıkış yapan gemilere yönelik deniz ablukasını sürdürmesi nedeniyle alındığı belirtildi. İran Silahlı Kuvvetleri'ne bağlı Hatemül Enbiya Merkez Karargahı, müzakerelerde varılan uzlaşma doğrultusunda iyi niyet göstergesi olarak sınırlı sayıda sivil geminin kontrollü geçişine izin verildiğini, ancak ABD'nin taahhütlerine bağlı kalmayarak ablukayı devam ettirdiğini ifade etti.
İran Meclisi Ulusal Güvenlik ve Dış Politika Komisyonu Başkanı İbrahim Azizi, konuya ilişkin yaptığı açıklamada, "Uyardık, dikkat etmediniz. Hürmüz Boğazı'nın eski haline dönüşünün keyfini çıkarın" dedi. İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf ise boğazın açılıp kapanması ve geçiş düzenlemelerinin sosyal medyada değil, sahada belirginleştiğini vurguladı.
Trump'tan Bombalama Tehdidi ve İran'ın Yanıtı
ABD Başkanı Donald Trump, Hürmüz Boğazı'nın kapatılmasının ardından yaptığı açıklamada, "İran bize şantaj yapamaz" ifadelerini kullandı. Trump, Tahran yönetimi ile görüşmelerin devam ettiğini belirtirken, anlaşmaya varılmaması durumunda İran'ı yeniden bombalayacaklarını açıkça tehdit etti. Ayrıca, müzakerelerde çoğu konuda mutabakata varıldığını da sözlerine ekledi.
İran lideri Ayetullah Mücteba Hamaney ise, "İran donanmasının düşmanlarına yeni yenilgilerin acısını tattırmaya hazır olduğunu" söyleyerek karşılık verdi. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, Trump'ın 'İran'ın zenginleştirilmiş uranyumunun ABD'ye taşınacağı' yönündeki iddialarını yalanladı. Bekayi, zenginleştirilmiş uranyumun hiçbir şekilde ülke dışına çıkarılmayacağını, bu konunun müzakerelerde dahi gündeme gelmediğini açıkladı.
ABD'nin Abluka Politikası ve Bölgesel Gelişmeler
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), İran limanlarına giren ve çıkan gemilere yönelik deniz ablukasının sürdüğünü duyurdu. Yapılan açıklamada, ablukanın başlamasından bu yana 23 geminin ABD direktifleri doğrultusunda geri döndürüldüğü belirtildi.
Uluslararası finans çevrelerinin etkin gazetesi Financial Times'ta yer alan bir analize göre, Türkiye küresel ticaret ve enerji akışında kritik bir boğaz olan Hürmüz Boğazı'na alternatif olarak "Orta Koridor" projesini öne çıkarıyor. Ankara'nın hedefi, artan jeopolitik riskler karşısında ülkeyi Avrupa ile Asya arasında güvenli bir lojistik merkezi haline getirmek.
İkinci Tur Müzakereler ve Gelecek Beklentileri
Pakistan hükümet kaynakları, ABD ve İran heyetlerinin ikinci tur müzakereler için büyük olasılıkla pazartesi günü İslamabad'da buluşabileceğini bildirdi. Taraflar arasında 11 Nisan'da Pakistan'da yürütülen ilk tur müzakereler, Hürmüz Boğazı ve nükleer konusundaki kriz nedeniyle sonuçsuz kalmıştı. 28 Şubat'ta ABD ve İsrail'in İran'a başlattığı saldırıların ardından bölgeye yayılan savaşta, 8 Nisan'da ateşkes kararı alınmıştı.
Şu anda taraflar arasında iyimser bir hava eserken, Hürmüz Boğazı'ndaki abluka ve nükleer konudaki anlaşmazlıklar barış sürecini riske atıyor. İkinci tur müzakerelerin, bu kritik konularda bir uzlaşma sağlayıp sağlayamayacağı merakla bekleniyor.
