CPJ Raporu: 2025 Gazeteciler İçin Tarihin En Ölümcül Yılı
Merkezi Amerika Birleşik Devletleri'nin New York kentinde faaliyet gösteren Gazetecileri Koruma Komitesi (CPJ), kayıt tutmaya başladıkları 30 yılı aşkın süre içinde 2025'in gazeteciler için en ölümcül yıl olduğunu açıkladı. "2025’te Rekor Sayıda 129 Basın Mensubu Öldürüldü, Ölümlerin Üçte İkisi İsrail Kaynaklı" başlıklı raporda, geçen yıl dünya genelinde öldürülen gazeteci sayısının şimdiye kadarki en yüksek seviyeye ulaştığı vurgulandı.
Çatışma Bölgeleri Ölümlerin Ana Sahnesi
Raporda, geçen yıl hayatını kaybeden basın mensuplarının dörtte üçten fazlasının "çatışma ortamlarında" öldüğü belirtildi. Yapılan ilk beş sıralamada ölümler şu şekilde kayıtlara geçti:
- İsrail saldırılarında 86 gazeteci
- Sudan’daki saldırılarda 9 gazeteci
- Meksika’daki saldırılarda 6 gazeteci
- Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik saldırılarında 4 gazeteci
- Filipinler’de 3 gazeteci
İsrail "Önemli Bir İstisna" Olarak Öne Çıkıyor
Liste başındaki İsrail'in basın mensuplarının öldürülmesiyle ilgili "açık ara önde olduğuna" dikkat çekilen raporda, "Diğer ülkelerdeki sayılar İsrail'e kıyasla hala çok düşük. İsrail önemli bir istisna teşkil etmekte." ifadesi kullanıldı. Dünya genelinde gazeteci ölümlerinin artmasının temel nedeni olarak, basına yönelik saldırılarda süregelen cezasızlık kültürü gösterildi.
CPJ'nin 1992'de belgelemeye başlamasından bu yana İsrail ordusunun "diğer tüm ordulardan daha fazla gazeteciyi hedef alan cinayet işlediği" kaydedilen raporda, İsrail saldırılarında geçen yıl öldürülen 86 basın mensubunun yüzde 60'ından fazlasının "Gazze'den haber yapan Filistinliler" olduğu vurgulandı.
İHA Saldırılarında Endişe Verici Artış
2025 rakamlarında insansız hava araçlarıyla (İHA) öldürülen gazeteci sayısındaki artışın "açık bir uyarı işareti" olduğu belirtilen raporda, İHA'ların uzaktan kumanda edildiği ve hedefleri görsel olarak tespit edebildiğine dikkat çekildi. İHA saldırılarında 2023'te 2, 2024'te 21, 2025'te ise 39 gazetecinin öldürüldüğü bilgisine yer verildi.
Raporda, son üç yılda İsrail'in "İHA saldırılarıyla öldürülen gazetecilerin yaklaşık yüzde 75'inden sorumlu" olduğu kaydedildi. Bu durum, teknolojik gelişmelerin gazetecilere yönelik tehditleri nasıl artırdığını gözler önüne seriyor.
CPJ CEO'sundan Çağrı: "Hepimiz Risk Altındayız"
Raporda görüşüne yer verilen CPJ Üst Yöneticisi (CEO) Jodie Ginsberg, medyaya saldırıların diğer özgürlüklere yönelik saldırıların önde gelen bir göstergesi olduğunu belirtti. Ginsberg, "Bu cinayetleri önlemek ve failleri cezalandırmak için çok daha fazlası yapılmalı. Gazeteciler haberleri bildirdikleri için öldürüldüğünde hepimiz risk altındayız." ifadesini kullanarak uluslararası topluma acil eylem çağrısında bulundu.
Rapor, basın özgürlüğünün korunması ve gazetecilerin güvenliğinin sağlanması için küresel çapta daha etkili önlemler alınması gerektiğini bir kez daha ortaya koydu.
