Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin (AİHM) yayımladığı rapora göre, Türkiye aleyhine mahkeme önünde bekleyen derdest başvuru sayısı bir yılda yüzde 14,6 oranında azaldı. 2024 yılında 21 bin 600 olan başvuru sayısı, 2025'te 18 bin 450'ye geriledi. Bu düşüş, Türkiye'nin AİHM nezdindeki dosya yükünün hafiflediğini gösteriyor.
İhlal kararlarında belirgin düşüş
AİHM, geçtiğimiz yıl Türkiye hakkında sonuçlandırdığı 9 bin 865 başvurunun yalnızca 66'sında ihlal kararı verdi. Bu sayı, önceki yıllara kıyasla oldukça düşük bir seviyede. Özellikle ifade özgürlüğü alanında ihlal kararlarında önemli bir azalma yaşandı. 2024'te 15 olan ifade özgürlüğü ihlali kararı, 2025'te 5'e düştü. 2023'te ise bu sayı daha da yüksekti.
Yaşam hakkı ve işkence yasağında ihlal yok
Raporda dikkat çeken bir diğer husus, AİHM'nin 2025 yılında Türkiye hakkında Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin yaşam hakkını düzenleyen 2. madde ve işkence yasağını içeren 3. madde kapsamında herhangi bir ihlal kararı vermemiş olması. Aynı şekilde düşünce, vicdan ve din özgürlüğünü düzenleyen 9. madde, toplantı ve dernek kurma özgürlüğünü düzenleyen 11. madde, ayrımcılık yasağını düzenleyen 14. madde ve serbest seçim hakkını düzenleyen Ek 1. Protokol'ün 3. maddesi yönünden de ihlal kararı çıkmadı.
Özel hayat ve ifade özgürlüğü ihlalleri
Özel hayata ve aile hayatına saygı hakkını düzenleyen 8. madde kapsamında 8 ihlal kararı verilirken, ifade özgürlüğüne ilişkin 10. maddeden verilen ihlal kararı sayısı 5'te kaldı. Raporda, ifade özgürlüğü alanında verilen ihlal kararlarının 2024'te 15, 2023'te ise daha yüksek seviyelerde bulunduğu dikkate alındığında önemli bir düşüş yaşandığı vurgulandı.
Toplam ihlal sayısı ve değerlendirme
AİHM'nin 2025 yılında Türkiye hakkında verdiği toplam 66 ihlal kararı, önceki yıllara göre azalma eğilimini sürdürüyor. Uzmanlar, bu düşüşün Türkiye'deki hukuk reformlarının ve AİHM kararlarının iç hukukta daha etkili uygulanmasının bir sonucu olabileceğini belirtiyor. Ancak, özellikle ifade özgürlüğü ve özel hayatın korunması alanlarındaki ihlallerin devam ettiği de göz ardı edilmiyor.
