Avrupa genelinde etkili olan Afrika kaynaklı aşırı sıcak hava dalgası nedeniyle İtalya'da 4, İspanya'da ise 2 kişi hayatını kaybetti. Fransa'da sıcaklardan bunalıp suya girenlerin sayısının artmasıyla 18 Haziran'dan bu yana boğularak ölenlerin sayısı 42'ye yükseldi. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) Genel Direktörü Tedros Adhanom Ghebreyesus, aşırı sıcakların küresel olarak her yıl 500 bin kişinin hayatını kaybetmesine neden olduğunu bildirdi.
Fransa'da rekor sıcaklıklar ve alınan önlemler
Sıcak havalar tüm Avrupa'yı etkisi altına alırken rekor seviyedeki sıcaklıklardan en çok etkilenen ülkelerin başında Fransa geldi. Fransız meteoroloji ajansı Meteo-France, ülke genelinde en düşük sıcaklıkların 20 ila 26 derece olacağını, birçok kentte termometrelerin 40 dereceyi aşacağını, özellikle orta ve batı kesimlerinde sıcak havaların etkisini hafta sonuna kadar sürdüreceğini bildirdi. Fransız ana karasında bulunan 91 vilayetin 58'inde "kırmızı", 31 vilayette "turuncu" alarm verildi.
Meteo-France, dün 29,9 ortalama sıcaklık ile "1947'den bu yana ülke tarihinin en sıcak gününün" yaşandığını açıkladı. Yüksek sıcaklıklar nedeniyle Finistere vilayetinde ilk elektrik kesintisi yaşandı. Bölgede 68 binden fazla hane elektriksiz kaldı. Finistere Valiliği, 42 kent ve kasabada yangın riskini artırıcı faaliyetlere kısıtlama getirerek açık alanda ateş yakılmasını yasakladı. Vaucluse vilayetine bağlı Orange'da da 4 bin haneye elektrik hizmeti sağlanamadı. Yüksek sıcaklıkların elektrik kablolarına verdiği zarar nedeniyle yaşanan kesintiden yaklaşık 9 bin kişi etkilendi.
Yangınlar ve boğulma vakaları
Yüksek sıcaklıklar yangın riskini de artırdı. Fransa'nın Maine-et-Loire vilayetinde çıkan yangında 97 hektar, Lot-et-Garonne vilayetindeki iki farklı yangında ise 5 ve 87 hektar alan kül oldu. Lot-et-Garonne'da da 88 hektarlık alan alevlere teslim olurken yangınlar itfaiye ekiplerinin çabalarının ardından söndürüldü. Öte yandan 18 Haziran'dan bu yana boğularak ölenlerin sayısı, biri 6 yaşında çocuk 2 yeni vakanın görülmesiyle 42'ye yükseldi. Ülkede rekor seviyedeki sıcaklıklar nedeniyle 1800 okulda eğitime ara verilirken 8 bin okulda da eğitim-öğretim saatlerinde değişikliğe gidildi.
İngiltere'de sıcaklık rekoru bekleniyor
İngiltere'nin büyük bölümünde etkili olan sıcak hava dalgası nedeniyle ülkenin güney kesimlerinde sıcaklıkların 37 dereceye veya daha yüksek seviyelere ulaşması bekleniyor. Bu durumun, İngiltere'de bu ay için "daha önce kaydedilen en yüksek sıcaklık rekorunu" kırabileceği, geçen ay yaşanan olağan dışı sıcakların ardından yeni sıcaklık rekorlarının gündeme geleceği tahmin ediliyor. Aşırı sıcakların demir yolu altyapısını etkilemesi nedeniyle ülke genelinde çok sayıda tren seferinde iptal ve gecikmeler yaşandı. İngiltere ve Galler'de sıcaklıkların yükselmesi nedeniyle 1000'den fazla okul kapatıldı veya okulların eğitim saatleri erkene çekildi.
İspanya, İtalya ve diğer Avrupa ülkelerinde durum
İspanya'yı 20 Haziran'dan bu yana etkisi altına alan ve son gününe giren sıcak hava dalgası 2 kişinin ölümüne neden oldu. Yaz döneminin ilk sıcak hava dalgasında hava sıcaklıkları Endülüs bölgesindeki Cordoba'da 45, Jaen'de 44 dereceye kadar çıktı. İspanya Ulusal Meteoroloji Ajansı (AEMET), ülkedeki 828 veri toplama noktasının 101'inde sıcakların 40 derece veya üzerinde olacağını bildirdi. İspanya'da aşırı sıcakların yarından itibaren 6-7 derece azalması, bir haftalık aradan sonra tekrar başlaması öngörülüyor.
İtalya genelinde görülen Afrika kaynaklı aşırı sıcak hava dalgası birçok kentte "kırmızı" alarm verilmesine ve günlük hayatın olumsuz etkilenmesine yol açtı. Hava sıcaklıklarında risk seviyesini 4 renk kategorisinde gösteren İtalya Sağlık Bakanlığı, bugün için başkent Roma, Ancona, Bologna, Bolzano, Brescia, Floransa, Frosinone, Latina, Milano, Perugia, Pescara, Rieti, Torino, Venedik, Verona ve Viterbo'yu "kırmızı" ile en yüksek risk taşıyan yerler arasına aldı. "Kırmızı" alarm verilen kentlerden Torino'da klima kullanımından kaynaklanan artan elektrik talebi nedeniyle geçici elektrik kesintileri yaşanmaya devam ediyor. İtalya'da yaklaşık bir haftadır etkili olan Afrika kaynaklı aşırı sıcaklar nedeniyle ülkenin kuzeyinde 1 kişinin daha hayatını kaybetmesiyle ölü sayısının 4'e yükseldiği bildirildi.
İsviçre Federal Meteoroloji ve Klimatoloji Ofisi (MeteoSwiss) de sıcak nedeniyle uyarı yayımladı ve tehlike seviyesini 3'ten "yüksek tehlike" seviyesi olan 4'e çıkardı. MeteoSwiss'e göre ülke genelinde en yüksek sıcaklıkların 25-28 Haziran arasında görülmesi bekleniyor. MeteoSwiss'te meteorolog olarak görev yapan Sabrina Bieri, İsviçre'nin birçok bölgesinde haziran sıcaklık rekorlarının kırıldığını, sıcak hava dalgası nedeniyle bu ay daha fazla rekorun kırılabileceğini belirtti.
Polonya'nın bazı bölgelerinde de sıcaklıkların hafta sonuna doğru 40-41 dereceye ulaşması bekleniyor. Polonya'nın 1921'de kaydedilen "40,2 derecelik tüm zamanların sıcaklık rekorunun" da kırılabileceği belirtiliyor.
Balkan ülkelerinden Hırvatistan'da da etkili olan sıcak hava dalgasının hafta sonu itibarıyla "tehlikeli" seviyeye ulaşabileceği bildirildi. Hırvatistan Meteoroloji Kurumundan yapılan açıklamada ülkenin özellikle kıyı kesimlerindeki yüksek hava sıcaklıklarının gelecek hafta da devam edeceği, birçok kesimde "turuncu" ve "kırmızı" alarm verildiği belirtildi. Hava sıcaklığının Hırvatistan genelinde 35 derece olarak kaydedildiği, bazı kesimlerde sıcaklıkların 39 dereceye kadar yükseleceği ifade edildi.
Slovenya Çevre Ajansı da ülkede hava sıcaklıklarının hafta sonu 40 dereceye kadar çıkacağını belirtirken Slovenya'daki bazı kesimler için "kırmızı" alarm verildiği bilgisini paylaştı.
Norveç Meteoroloji Kurumuna bağlı YR'den yapılan açıklamada "Norveç'te bugün yılın en yüksek sıcaklık derecesinin" beklendiği aktarıldı. Norveç'in Alta kasabasında bugün hava sıcaklığının 27,6 derece olarak ölçüldüğü ve bunun "yılın en yüksek hava sıcaklığı derecesi" olarak kaydedildiği belirtildi.
Almanya'da sıcaklık 39 dereceye ulaştı
Almanya genelinde etkisini artıran sıcak hava dalgası nedeniyle ülkenin batı ve güney bölgelerinde sıcaklıklar yer yer 39 dereceye kadar yükseldi. Alman Meteoroloji Dairesinden (DWD) yapılan açıklamada yüksek sıcaklıkların hafta boyunca etkili olmaya devam edeceği bildirildi. Açıklamada sıcaklıkların Kuzey Ren-Vestfalya başta olmak üzere Rheinland-Pfalz, Hessen, Baden-Württemberg ve Saarland eyaletlerinde 35 derecenin üzerine çıktığı, bazı bölgelerde ise 39 dereceye kadar ulaştığı belirtildi. Bazı bölgelerde en yüksek seviye sıcaklık uyarılarının devrede olduğu, özellikle yoğun kentleşmenin bulunduğu alanlarda hissedilen sıcaklığın daha da arttığı ifade edilen açıklamada Berlin için de yüksek sıcaklık ve nemin etkisiyle hissedilen sıcaklığın 38 dereceyi aştığı kaydedildi. Açıklamada ayrıca sıcak hava ile yerel şiddetli fırtına ve sağanak riskinin de sürdüğü vurgulandı. Yerel basında sıcak hava kütlesinin etkisiyle birçok kentte "tropikal gece" koşullarının oluştuğu ve gece sıcaklıklarının da 20 derecenin altına düşmediği aktarıldı.
DSÖ: Her yıl 500 bin kişi sıcaktan ölüyor
Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) Genel Direktörü Tedros Adhanom Ghebreyesus, aşırı sıcakların küresel olarak her yıl 500 bin kişinin hayatını kaybetmesine neden olduğunu bildirdi. Ghebreyesus, DSÖ'nün haftalık basın toplantısında küresel sağlık meselelerine ilişkin değerlendirmede bulundu. Avrupa ve kuzey yarımküredeki ülkelerde aşırı sıcak hava dalgasının etkili olduğunu belirten Ghebreyesus, aşırı sıcaklıkların iklim değişikliğinin sağlık ve güvenlik açısından yarattığı en ciddi ve hızla büyüyen tehditlerden biri olduğunu söyledi.
Ghebreyesus, "Aşırı sıcaklar her yıl küresel olarak yaklaşık yarım milyon insanın hayatını kaybetmesine neden oluyor ancak bu ölümlerin çoğu önlenebilir. Sıcak hava herkesi etkiliyor ancak en yüksek risk altında olanlar arasında yaşlılar, kronik rahatsızlığı olanlar, çocuklar, hamile kadınlar, aşırı sıcağa maruz kalan işçiler ve sosyal olarak dezavantajlı gruplar yer alıyor." dedi. Sıcak hava dalgalarının toplu etkinliklere ve spor müsabakalarına katılan insanlar için de büyük bir sağlık tehlikesi oluşturabileceğine işaret eden Ghebreyesus, FIFA Dünya Kupası sırasında farkındalığı artırmak, erken uyarı sistemleri kurmak, güvenli içme suyuna erişimi iyileştirmek, soğutma stratejileri ve akıllı planlama uygulamak için FIFA ve ev sahibi ülkelerle işbirliği yaptıklarını söyledi.
DSÖ'nün Sağlık Acil Durum Hazırlık Departmanı bünyesindeki Sınırlar, Toplu Etkinlikler ve Sağlık Koruma Önlemleri Birimi'nin Başkanı Ninglan Wang ise AA muhabirinin "Sayın Tedros Avrupa'da birçok ülkede aşırı sıcak hava dalgasının yaşandığını söyledi. Bu yıl Avrupa ve dünyanın geri kalanında sıcak hava nedeniyle kaç kişinin öldüğünü gösteren verilere sahip misiniz?" sorusunu yanıtladı. Wang, bu yıl sıcaklık nedeniyle gerçekleşen ölümlere ilişkin ellerinde veri olmadığını ancak daha sonra paylaşacaklarını ifade etti. DSÖ Risk Azaltma, İnsani Yardım Operasyonları ve İklim Değişikliği Birim Başkanı Teresa Zakaria da "Şu anda Avrupa'da gördüklerimiz ve deneyimlediklerimiz çok endişe verici." dedi. Zakaria, gelecek 6 ayda aşırı sıcaklıkların son derece ciddi boyutlara ulaşabileceğini dile getirerek "Dünyanın büyük bölümünde, bazı bölgelerde sıcaklıkların mevsim normallerinin çok üzerine çıkması ve yılın aynı dönemi için ortalama değerlerden yüzde 80'e kadar daha yüksek seviyelere ulaşması muhtemeldir. Bu nedenle karşı karşıya olduğumuz tablo son derece endişe vericidir." diye konuştu.
