Edirne'de yaşayan 47 yaşındaki Adem Kayın, 15 yıldır kispet dikerek Kırkpınar Yağlı Güreşleri'nin vazgeçilmez sembolü olan bu geleneksel giysiyi yaşatıyor. El sanatları öğretmenliği mezunu olan Kayın, deri işleme sanatına olan ilgisi sayesinde bu alana yöneldi.
Kaybolmaya yüz tutan sanatı yeniden canlandırdı
Kayın, kaybolmaya yüz tutmuş el sanatlarıyla ilgili bir makalede kispetin de listede yer aldığını görünce harekete geçtiğini belirtti. Bunun üzerine kispet ustası Bigalı İrfan Şahin'in kapısını çalan Kayın, 6 aylık eğitimin ardından kispet dikmeye başladı. Kayın, "Kispet yapmak başka bir boyut. Kispetin çıraklığını da yaşamak gerekiyor. O günden beri isteyene kispet yapıyorum. Kispetin akademik yönüyle de ilgileniyorum. Eşim bitirme tezini kispet üzerine yazdı. Onu kitap haline getirdik. Bizden sonra kispet nasıl yapılır, kispetin tarihi nedir bilmek isteyenlere kaynak bırakıyoruz." dedi.
Bir kispet 3 günde dikiliyor, ömrü pehlivana bağlı
Kayın, bir kispetin dikilmesinin en az 3 gün sürdüğünü ifade etti. Kispetin ömrünü pehlivanın saklama koşullarının belirlediğini vurgulayan Kayın, kispetin yağlanmadan giyilmesinin mümkün olmadığını söyledi. Pehlivanların iyi saklanmış bir kispeti 3 ila 5 yıl arasında giyebildiğini belirten Kayın, "Pehlivan güreşten sonra kispeti ılık suda yıkayıp ardından gölgede kurutup hafif şekilde yağlayıp zembilde saklarsa 5 yıl giyer. Ama giydi çıkardı, 15 gün hiç açmadı deri çürümeye başlar. Kispet durduğu yerde dağılır. Kispetteki işlemeleri süs zannedenler oluyor ama deri sertleşsin diye yapıyoruz. Kasnak bölgesinde 6-7 kat deri kullanıyoruz." diye konuştu.
Kispet fiyatları 7 bin 500 TL'den başlıyor
Dana derisinden yapılan kispetlerin 7 bin 500 ila 20 bin lira arasında satıldığını söyleyen Kayın, çocukluğundan beri izlediği Kırkpınar Yağlı Güreşleri'nin kendisi için özel bir anlam taşıdığını belirtti. Kayın, "Kırkpınar'ın bir parçası olmak mutluluk verici. Bu tarihin içinde olmak ayrı bir gurur veriyor. Kırkpınar ile ilgili yazılan kitaplarda ve araştırmalarda adımın geçtiğini görüyorum. Çok mutlu oluyorum. Çocuğuma bırakabileceğim en güzel hediye bu, tarihte adımızın olması." ifadelerini kullandı.
Güreşlerde herkes pehlivanları izlerken o kispetleri takip ediyor
Kayın, kispet diktiği pehlivanları özellikle takip ettiğini dile getirdi. Kispetlerin de güreşte mücadele ettiğini anlatan Kayın, "Güreşlerde herkes pehlivanları izliyor, ben kispetleri izliyorum. Benim diktiğim kispeti giyen pehlivanın kazanmasını istiyorum istemsiz bir şekilde. Birinci olunca büyük bir gurur duyuyorsun. Pehlivanlardan diktiğim kispetle ilgili gelen tepkiler de mutlu ediyor. Kispet pehlivanın yol arkadaşı. Kispetine güvenmesi gerekiyor. Yağlı güreşte bütün oyunlar kispet üzerinden olduğu için sağlam olması gerekiyor. Ustam, ustasından öğrendiklerini bana aktardı. Yaklaşık 150 yıllık bir mirası devam ettiriyorum." dedi.
