Yaz mevsiminin yaklaşmasıyla birlikte Türkiye'de orman yangını riski yeniden gündeme geldi. Küresel iklim değişikliği, artan sıcaklıklar ve kuraklık, yangın tehlikesini her geçen gün büyütüyor. Uzmanlar, özellikle insan kaynaklı ihmallerin önüne geçilmesi gerektiğini vurguluyor.
Yangınların yüzde 85'i insan kaynaklı
Orman mühendisi Prof. Dr. Bülent Sağlam, SABAH'a yaptığı açıklamada yangınların çıkış nedenlerine ilişkin çarpıcı veriler paylaştı. Sağlam, "Orman yangınlarının başlıca sebepleri bütün dünyada olduğu gibi ülkemizde de ağırlıklı olarak insan kaynaklı. Bu oran son 10 yılda ortalama yüzde 85'lerin üzerinde. Geri kalan kısmı ise yıldırım gibi doğal nedenlerden kaynaklı" dedi.
En etkili mücadele bilinçlendirme
Sağlam, yangınların önlenmesinde en kritik unsurun toplumun bilinçlendirilmesi olduğuna vurgu yaparak, "Orman yangınlarının ne tür sonuçlara yol açtığı toplumun her kesimine anlatılmalı. Medya, sosyal medya ve diğer iletişim kanalları bu konuda aktif şekilde kullanılmalı" şeklinde konuştu.
10 yıllık istatistikler endişe verici
Son 10 yılda Türkiye'de toplam 27 bin 332 orman yangını meydana geldi. Yıllık ortalama 2 bin 733 yangın yaşanırken, en yüksek yangın sayısı 3 bin 797 ile 2024 yılında kaydedildi. Yangınların başlıca nedenleri arasında ihmal, dikkatsizlik, anız, çöplük ve piknik ateşi gibi insan kaynaklı faktörler yüzde 85'i oluşturuyor. En çok etkilenen bölgeler Akdeniz, Ege ve Marmara olurken, Antalya, Muğla ve İzmir en fazla zarar gören iller arasında yer alıyor. Yangın başına ortalama 9,42 hektar alan zarar gördü.
Akdeniz coğrafyasında yangın riski artıyor
Başta Akdeniz olmak üzere Türkiye coğrafyasının yangın açısından riskli olduğuna işaret eden Sağlam, "Küresel iklim değişimiyle birlikte kuraklıkların artacağı öngörülüyor. Buna bağlı olarak yangınların sayısı ve şiddeti de artacaktır" dedi.
Yangınlar sadece ormanı değil, tüm yaşamı etkiliyor
Orman yangınlarının ekosistem üzerinde büyük tahribata yol açtığını belirten Sağlam, yaban hayatının da ciddi risk altında olduğunu ifade etti. Yangının büyüklüğüne ve çıkış zamanına bağlı olarak bazı hayvanların kaçabildiğini ancak özellikle yavrulama ve üreme dönemlerinde büyük kayıplar yaşandığını hatırlattı.
Yangınlar uçakla değil, karadan söndürülür
Her yangında tartışma konusu olan havadan müdahale araçlarına da değinen Sağlam, "Uçak ve helikopterlerle yalnızca yangının yayılması yavaşlatılır. Asıl söndürme işlemi karadan, yani ekiplerle yapılır" dedi.
Yangınlara karşı teçhizat da ekip de artırıldı
Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı ve İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi, bu yıl orman yangınlarıyla mücadeleye 28 uçak, 119 helikopter, 14 insansız hava aracı, bin 953 arozöz, 2 bin 766 ilk müdahale aracı ve 878 iş makinesinin katılacağını, 28 bin personelin görev yapacağını açıkladı. Yetkililer, yangın başlamadan riski azaltan, ihmali önleyen ve sahayı sürekli kontrol altında tutan güçlü bir önleyici yaklaşımı hâkim kılmayı hedeflediklerini bildirdi.
