ING analistleri Warren Patterson ve Ewa Manthey tarafından yayımlanan yeni bir analizde, Orta Doğu'da tırmanan gerilimin petrol arzına yönelik riskleri ciddi şekilde artırdığı belirtildi. Analistler, Brent petrolün 120 dolar seviyesine yaklaşması halinde ABD üzerindeki diplomatik baskının artabileceğini değerlendirdi.
Brent Petrol 100 Doların Üzerinde
Brent petrolün varil fiyatı, mayıs ayından bu yana ilk kez 100 doların üzerine çıktı. ING analistleri, Basra Körfezi'nde artan gerilim ve çatışmanın bölge geneline yayılabileceği endişesinin küresel petrol arzının önemli bir bölümünü tehdit ettiğini vurguladı.
Analizde, Husilerin Kızıldeniz'de Suudi Arabistan'a ait gemilere yönelik saldırılarının çatışmanın daha da genişlemesine yol açabileceği belirtilirken, ABD Başkanı Donald Trump'ın İran'ı Kızıldeniz'deki saldırılardan sorumlu tutacağı yönündeki açıklamalarının tansiyonu yükselttiğine dikkat çekildi. Analistler, enerji altyapısının yeniden hedef alınabileceğine yönelik endişelerin piyasaların en büyük kaygısı haline geldiğini ifade etti.
120 Dolar Seviyesi Kritik
ING, gerilimin azalacağına ilişkin güçlü bir işaret bulunmadığını belirterek petrol fiyatlarında yukarı yönlü hareketin devam etmesini bekliyor. Analizde, "Asıl soru, petrol fiyatlarının hangi seviyeye ulaşması halinde Trump yönetimi üzerindeki müzakere masasına dönme baskısının artacağıdır. Önceki krizlerdeki fiyat hareketleri dikkate alındığında Brent petrolün 120 dolar seviyesine yaklaşması durumunda gerilimi düşürme yönündeki baskının belirgin şekilde artması muhtemel" değerlendirmesine yer verildi.
İran açısından ise fiyat seviyesinden çok, ABD'nin uyguladığı yaptırımlar nedeniyle azalan petrol gelirlerine ne kadar süre dayanabileceğinin daha önemli olduğu belirtildi.
Hürmüz ve Kızıldeniz'de Arz Riski Büyüyor
ING, mevcut arz risklerinin savaşın başlangıcından bu yana görülen en yüksek seviyeye ulaştığını vurguladı. Analistlere göre Hürmüz Boğazı'ndan petrol akışının büyük ölçüde durmasının yanı sıra, Kızıldeniz üzerinden Suudi Arabistan'ın petrol ihracatı da risk altında bulunuyor. Haziran ayında Suudi Arabistan'ın Kızıldeniz'deki Yanbu Limanı'ndan günlük ortalama 4,6 milyon varil ham petrol ihraç ettiği hatırlatıldı.
Bunun yanında, Ukrayna'nın tanker saldırıları nedeniyle Rusya'daki CPC terminalinden gerçekleştirilen Kazakistan petrol ihracatında da aksaklıklar yaşandığı ve bu terminalden son aylarda günlük 1,7 milyon varilin üzerinde sevkiyat yapıldığı belirtildi.
Rusya'nın Dizel Yasağı Piyasayı Sıkıştırabilir
ING, Rusya hükümetinin temmuz sonunda sona erecek dizel ihracat yasağını bir ay daha uzatmayı değerlendirdiğine yönelik haberlerin de piyasayı desteklediğini belirtti. Analistler, Ukrayna'nın Rus rafinerilerine yönelik saldırılarının iç piyasada ürün arzını sıkılaştırdığına işaret ederek, dünyanın ikinci büyük dizel ihracatçısı konumundaki Rusya'nın ihracat kısıtlamasını uzatmasının özellikle orta distilat ürünlerinde fiyatları desteklemeye devam edebileceğini ifade etti.
Ayrıca ARA (Amsterdam-Rotterdam-Anvers) bölgesinde motorin stoklarının haftalık bazda 44 bin ton azalarak 1,64 milyon tona gerilediği, bunun son beş yıl ortalamasının yüzde 13 altında ve 2022'den bu yana en düşük seviye olduğu kaydedildi. Jet yakıtı stoklarının ise 64 bin ton düşerek 514 bin tona indiği ve beş yıllık ortalamanın yüzde 42 altında bulunduğu aktarıldı.
Yükselen Petrol Altını Baskılıyor
ING analistlerine göre Orta Doğu'daki jeopolitik risklere rağmen altın güvenli liman talebinden beklenen ölçüde faydalanamıyor. Analizde, petrol fiyatlarındaki yükselişin enflasyonun yüksek kalacağı beklentisini güçlendirdiği, bunun da faizlerin daha uzun süre yüksek kalabileceği öngörüsünü desteklediği belirtildi.
Brent petrolün yeniden 100 doların üzerine çıkmasının ABD tahvil faizleri ile doların değer kazanmasına yol açtığına dikkat çekilen değerlendirmede, bunun faiz getirisi olmayan altın üzerinde baskı oluşturduğu ifade edildi. ING, son dönemde altındaki toparlanmanın ağırlıklı olarak düşüşlerin ardından gelen alımlar ve kısa pozisyon kapatmalarından kaynaklandığını, ancak bu ivmenin zayıflamaya başladığını belirtti. Analistler, altının ons fiyatında 4 bin dolar seviyesinin kısa vadede kritik destek konumunda olduğunu vurgulayarak, yüksek petrol fiyatları ve yükselen tahvil faizlerinin olası yükselişleri sınırlayabileceğini değerlendirdi.
