Namaz, İslam'ın beş şartından biri olup Müslümanlara farz kılınmıştır. Farz namazların ardından yapılan tesbihat ise faziletli bir ibadet olarak kabul edilir. Peki, namaz sonrası tesbihat nasıl yapılır ve tesbih çekerken hangi sözler söylenir? İşte tesbihatın hükmü, yapılışı ve ardından okunabilecek dualar.
Namaz Sonrası Tesbihatın Hükmü Nedir?
Namazlardan sonra yapılan tesbîhat ve dualar, namaza dâhil olmasa da makbul ibadetler arasında yer aldığından müstehaptır. Hz. Peygamber (s.a.s.), Müslümanlara tesbihat konusunda özel tavsiyelerde bulunmuş ve bizzat kendisi de namazlardan sonra üç kere Allah'a istiğfar ederek şöyle dua etmiştir: "Allah'ım, selam sensin; selamet de ancak sendendir. Mübareksin. Ey Celal ve İkram sahibi!" (Müslim, Mesâcid, 135).
Namaz Sonrası Tesbih Nasıl Çekilir?
Namazlardan sonra otuz üçer kere "Sübhanallah", "Elhamdülillah", "Allahu ekber" diyerek Allah'ı anmak, sahih hadislerle tavsiye edilmiştir. Tesbihat sırasında şu ifadeler kullanılabilir:
- 33 defa Sübhanallah: "Ve huvel aliyyul aziymizul celali subhanellah."
- 33 defa Elhamdülillah: "Subhanel bagiy daime nil hamdulillah."
- 33 defa Allahu ekber: "Rabbil alemiyne teala şanuhu allahu ekber."
Bu tesbihatın ardından yüze tamamlamak için "Lâ ilâhe illallahu vahdehu lâ şerîke leh, lehu'l-mülkü ve lehu'l-hamdü ve huve alâ kulli şey'in kadîr" denir. Hz. Peygamber (s.a.s.), bu şekilde tesbihat yapanın günahlarının deniz köpüğü kadar çok olsa bile affedileceğini bildirmiştir (Müslim, Mesâcid, 146). Bir başka hadiste de namazlardan sonra otuz üç kez bu tesbihatı yapanın derecesine kimsenin ulaşamayacağı belirtilmiştir (Ebû Dâvûd, Vitir, 24).
Tesbihat Sonrası Okunabilecek Dualar
Namazdan sonra kişi dilediği gibi dua edebilir. Peygamberimizin sıkça yaptığı şu dualar da okunabilir:
- "Rabbimiz! Bizim günahlarımızı ve işlerimizdeki taşkınlıklarımızı bağışla ve (yolunda) ayaklarımızı sabit kıl, kâfirler güruhuna karşı da bize yardım et!" (Âl-i İmrân, 3/147)
- "Ey Rabbimiz! Bize ihsan ettiğin hidayetten sonra kalplerimizi haktan saptırma, bize kendi katından rahmet ihsan eyle! Şüphesiz ki, Sen bol ihsan sahibisin." (Âl-i İmrân, 3/8)
- "Ey Rabbim! Beni ve soyumdan gelecekleri namazını dosdoğru kılanlardan eyle! Ey Rabbimiz! Duamı kabul et!" (İbrahim, 14/40)
- "Ey Rabbimiz! Herkesin hesaba çekileceği günde beni, ana-babamı ve mü'minleri bağışla!" (İbrahim, 14/41)
- "Ey kalpleri döndüren (kalplere hükmeden) Allâh'ım; benim kalbimi dinin ve İslâmî itaatın üzerine sâbit kıl." (Tirmizî, "Kader", 7)
- "Allah'ım! Ben cehennem azabından Sana sığınırım. Kabir azabından da Sana sığınırım. Hayat ve ölüm fitnesinden de Sana sığınırım." (Ebu Dâvûd, "Salât", 184)
- "Allah'ım! Seni zikir, sana şükür ve güzelce ibadet etme konusunda bana yardım eyle." (Ebu Dâvûd, "Salât", 26)
- "Allah'ım! Senden hidayet, takva, iffet ve gönül zenginliği istiyorum." (Müslim, "Dua", 72)
- "Allah'ım! Senden faydalı ilim, helâl rızık ve makbul amel istiyorum." (İbn Mace, "İkameti's-Salât", 32)
- "Allah'ım! Yaratılışımı güzel yaptın, ahlâkımı da güzelleştir." (İbn Hıbbân, "Ed'ıye", No: 959)
- "Allah'ım! Bütün işlerimin sonucunu güzel eyle, beni dünyada rezil olmaktan ve ahiret azabından koru." (İbn Hıbbân, "Ed'ıye", No: 949)
Bu dualarla tesbihat tamamlanır. Müminler, namaz sonrası bu tesbihatı düzenli olarak yaparak hem sünneti yerine getirmiş hem de manevi huzura ermiş olurlar.
