Kurban Bayramı yaklaşırken milyonlarca çalışan, bayram tatilinde çalışmanın zorunlu olup olmadığını, işe gitmeyen işçinin işten çıkarılıp çıkarılamayacağını ve bayram mesaisinin nasıl ücretlendirileceğini merak ediyor. İşte tüm bu soruların yanıtları ve bilmeniz gereken önemli detaylar.
Bayramda Çalışma Zorunluluğu İş Sözleşmesine Bağlı
4857 sayılı İş Kanunu'nun 44. maddesine göre, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışılıp çalışılmayacağı iş sözleşmesi veya toplu iş sözleşmesi ile belirlenir. Bu nedenle, sözleşmenizde bayramda çalışacağınıza dair bir hüküm varsa çalışmak zorundasınız. Aksi takdirde, işveren sizi onayınız olmadan bayramda çalıştıramaz.
İşe Gitmeyen İşçi İşten Çıkarılabilir mi?
Eğer iş sözleşmesinde bayramda çalışma yükümlülüğü bulunuyorsa ve işçi haklı bir mazeret olmaksızın işe gelmezse, bu devamsızlık sayılır. 4857 sayılı İş Kanunu'nun 25/II-g maddesi uyarınca, ardı ardına iki iş günü mazeretsiz devamsızlık işverene haklı nedenle derhal fesih hakkı verir. Ancak sözleşmede böyle bir yükümlülük yoksa, işe gelmemek devamsızlık olarak kabul edilmez ve fesih sebebi oluşturmaz.
Bayram Çalışması Karşılığında İzin Verilebilir mi?
Kural olarak hayır. Bayram çalışmasının karşılığı olarak sadece izin verilmesi mevzuata aykırıdır. 4857 sayılı İş Kanunu'nun 47. maddesinde, genel tatil günlerinde çalışan işçilere ayrıca bir günlük ücret ödenmesi gerektiği hükme bağlanmıştır. Serbest zaman uygulaması yalnızca fazla çalışmalar için geçerlidir ve genel tatil günlerinde uygulanamaz. Yargıtay'ın yerleşik içtihatları da bu yöndedir.
Resmî Tatilde Çalışan İşçinin Ücreti Nasıl Hesaplanır?
4857 sayılı İş Kanunu'nun 47. maddesine göre, resmî tatilde çalışmayan işçi o günün ücretini tam olarak alır. Çalışması halinde ise normal günlük ücretine ek olarak bir günlük daha ücret ödenir. Yani toplamda iki günlük ücret hak edilir.
Bir Saatlik Çalışma Bile Tam Ücret Hakkı Doğurur
Bayram günü yapılan çalışmanın süresi önemli değildir. Kanunda herhangi bir alt sınır belirtilmediği için, işçi bir saat bile çalışsa o gün için tam günlük ilave ücrete hak kazanır. Bu durum Yargıtay kararlarıyla da desteklenmektedir.
Bayramda Çalışmanın İspatı Kime Aittir?
İşçi, bayramda çalıştığını ispat etmekle yükümlüdür. Ancak bu çalışmanın karşılığının ödendiğini ispat yükü işverene aittir. İşveren genellikle banka kayıtları ve imzalı bordrolarla bu durumu kanıtlar.
