30 yılı aşkın süredir faaliyet gösteren ve 850 kişiyi istihdam eden Hospital Park Sağlık Hizmetleri A.Ş., kredi kullandığı Şekerbank'ın vadesi gelmemiş borçları erken tahsil etme girişimiyle sarsıldı. Şirket, bankanın habersizce 1.2 milyon dolarlık dövizini TL'ye çevirdiğini ve hesap ekranını kapatarak erişimi engellediğini öne sürüyor.
Şekerbank'ın Agresif Tahsilat Süreci
Hospital Park Sağlık Hizmetleri, Samsun Şubesi'nden kullandığı kredinin tüm taksitlerini zamanında ödediğini belirtiyor. Aylık yaklaşık 1.2 milyon lira borç ödemesi yapan şirket, her şey yolundayken bankanın borçları vadesinden önce tahsil etmeye çalıştığını ifade ediyor. Şekerbank, kredi kullandırımı sırasında teminat olarak alınan 100 milyon liralık tarihsiz senede tarih yazarak ödeme talebinde bulundu. Geçtiğimiz ay senedi işleme koyan banka, şirkete noter aracılığıyla 'Ödememe İhtarnamesi' gönderdi.
Dövizin İzinsiz Bozulması ve Hesaba Erişim Engeli
Toplamda 40 milyon lira civarında borcu kalan şirket, bankanın alacağının yaklaşık 2.5 katı büyüklüğündeki senedi işleme koymasının şokunu yaşamakla kalmadı. Şekerbank, şirkete haber vermeden bankadaki 1.2 milyon dolarlık dövizi TL'ye çevirdi ve hesap ekranını kapatarak müşterinin hesaba erişimini engelledi. Şirket, tüm taksitlerini zamanında ödedikleri halde bu muameleye maruz kaldıklarını belirterek bankayı bankacılık mevzuatına aykırı işlem yapmakla suçluyor.
Şirket Yönetiminden Tepki
Hospital Park Sağlık Hizmetleri Yönetim Kurulu Başkanı Dr. Yakup Yönten, konuyla ilgili şu açıklamayı yaptı: 'İstihdamın korunması ve genel ekonomik faaliyetin sürekliliği için şirketlere tanınan Finansal Yeniden Yapılandırma düzenlemesinden yararlanmak istedik. Çalıştığımız birkaç banka ile bu süreci görüşüyoruz. Ancak Finansal Yeniden Yapılandırma konusunda Şekerbank'tan herhangi bir talebimiz olmadı. Buna rağmen Şekerbank şirketimizi batırmak istercesine daha vadesi gelmemiş ödemelerle ilgili kat hesabı yaparak ödeme ihtarnamesi yolladı. Bu yetmezmiş gibi kredi sözleşmesi sırasında alınmış tarihsiz senede tarih yazarak ödeme talebinde bulundu. Halbuki taksitlerimizi zamanında ödüyoruz. Bu durum bankanın kötü niyetli olduğunu gösteriyor. Bu işlemler Finansal Yeniden Yapılandırma sürecinin amacına aykırıdır ve şirketimiz üzerinde ilave baskı oluşturuyor. Bu sistem, ekonomik olarak yaşayabilir işletmelerin faaliyetlerini sürdürebilmesi ve istihdamın korunması amacıyla oluşturuldu. Biz de yaklaşık 850 kişiye istihdam sağlıyoruz. Şekerbank'ın agresif tahsilat süreci yalnızca şirketimizi değil, çalışanları, tedarikçileri ve sağlık hizmeti alan binlerce vatandaşı da etkileyebilir.'
Hukuka Aykırı İşlem ve Mülkiyet Hakkı İhlali
Hesap sahibinin açık talimatı veya mevzuatta öngörülen istisnai hukuki bir zorunluluk (icra dairesi haciz blokesi/talimatı, yasalara uygun idari el koyma kararı vb.) olmadıkça bankalar dövizi izinsiz olarak TL'ye çeviremez. Bireysel veya ticari hesaplarda para mülkiyeti koruma altındadır. Bu nedenle bankanın kendi inisiyatifiyle, resmi bir haciz veya yasal emir bulunmadan kişilerin veya şirketlerin hesabındaki dövizi TL'ye çevirmesi hukuka aykırı. Banka, müşterinin rızası ve yasal bir dayanağı olmadan hesaptaki paranın türünü değiştirirse tasarruf hakkını engellemiş ve mülkiyet hakkı ihlali yapmış olur.
Ödeme Gecikirse Banka Resen İşlem Yapabilir
Bankacılık Kanunu ve Türk Borçlar Kanunu'na göre, alacağın gecikmesi durumunda bankaların 'Takas ve Mahsup Yetkisi' bulunuyor. Ancak kredi borcu zamanında ödenmediği takdirde banka bu sürece başvurabilir. Borç henüz gecikmeye girmediği halde (vadesi gelmeden) banka bu işlemi yaparsa ya da sözleşmede buna dair açık bir madde yoksa, bu durum haksız mahsup sayılır. Borç ödeme takviminde hiçbir gecikme yoksa bankanın sadece 'gelecekte ödeyemez' endişesiyle hesaptaki dövizi TL'ye çevirip borca mahsup etmesi kesinlikle hukuka aykırılık teşkil eder. Türk Borçlar Kanunu'nun 139. maddesine göre bankanın takas ve mahsup yetkisini kullanabilmesi için en temel şart, borcun muaccel (yani vadesi gelmiş, ödenme günü geçmiş) olmasıdır. Gecikmesi bulunmayan, günü gelmemiş bir borç için bankanın erken tahsilat yapma yetkisi yok.
