İzmirli Lise Öğrencilerinden Çığır Açan Çevre Projesi
İzmir'in Karşıyaka ilçesinde bulunan Cihat Kora Anadolu Lisesi'nde eğitim gören 9. sınıf öğrencileri, su kaynaklarındaki kirlilik sorununa yenilikçi bir çözüm getirdi. Nehir Karagüzel, Kuzey Şentürk ve Asil Deniz Ekmekçi adlı öğrenciler, fizik öğretmenleri Mehmet Sertkahya danışmanlığında geliştirdikleri projeyle, maden sahalarından kaynaklanan ağır metal kirliliğini tespit ve arıtma konusunda önemli bir adım attı.
Yapay Zeka Destekli Mobil Uygulama Nasıl Çalışıyor?
Öğrencilerin geliştirdiği sistem, su örneklerindeki demir iyonu miktarını yapay zeka tabanlı görüntü işleme modeliyle analiz ediyor. Kullanıcılar, web veya mobil uygulama üzerinden su kaynağının fotoğrafını yükleyerek, saniyeler içinde kirlilik düzeyini öğrenebiliyor. Bu yöntem, geleneksel laboratuvar analizlerine göre hem daha hızlı hem de çok daha ekonomik bir alternatif sunuyor.
Çözünmüş Hava Flotasyonu ile Etkili Arıtma
Projenin en dikkat çekici yanlarından biri de tespitin yanı sıra arıtma imkanı sağlaması. Öğrenciler, çözünmüş hava flotasyonu tekniğiyle sudaki ağır metallerin uzaklaştırılmasını başarıyla gerçekleştirdi. Yapılan deneylerde, demir iyonlarının yüzde 90'ın üzerinde arıtıldığı ve sudaki demir miktarının litrede 0,2 miligram sınır değerinin altına düştüğü raporlandı.
TÜBİTAK Yarışmasında Kimya Dalında Bölge Birinciliği
Bu önemli çalışma, TÜBİTAK 57. Lise Öğrencileri Araştırma Projeleri İzmir Bölge Yarışması'nda "Çevre ve Çevreyi Koruma" tematik alanında kimya dalında bölge birinciliği elde etti. Öğrenciler, bu başarıyla Türkiye finallerine katılmaya hak kazandı.
Öğretmen ve Öğrencilerden Açıklamalar
Proje danışmanı fizik öğretmeni Mehmet Sertkahya, geliştirilen yapay zeka destekli uygulama sayesinde sudaki kirliliğin daha kolay, hızlı ve düşük maliyetle tespit edilip arıtılabildiğini vurguladı. Sertkahya, "Geleneksel yöntemler hem yavaş hem de çok maliyetli. Bu yöntemle kirliliği hem çok kolay hem de maliyetsiz şekilde önceden tespit etmiş olacağız" dedi.
Öğrencilerden Kuzey Şentürk ise sistemin çalışma prensibini şöyle açıkladı: "Ölçümlerin ardından hava flotasyonu yöntemiyle su kirliliği giderilebilir. Ayrıca giderilen suyu tekrar yapay zekaya göndererek ne kadar temizlendiğini öğrenebiliyoruz. Modeli eğitirken kirlenmiş çözeltileri farklı açılardan fotoğraflayarak sisteme yükledik."
Yüzde 85 Doğruluk Oranı ve Gelecek Potansiyeli
Sistem şu anda yüzde 85 doğruluk oranına ulaşmış durumda. Öğrenciler, fotoğrafların parlaklık ve kontrastını optimize ederek bu oranı daha da yükseltmeyi hedefliyor. Proje ekibi, sistemin sadece demir değil, diğer ağır metaller ve organik kirleticilerin arıtımında da kullanılabilme potansiyeline sahip olduğunu belirtiyor.
Asil Deniz Ekmekçi, asit maden drenajı sonucu oluşan kirliliğin dünyadaki en yaygın kirlilik türlerinden biri olduğuna dikkat çekerek, bu sorunla mücadele etmek için proje ürettiklerini ifade etti. Nehir Karagüzel ise sistemin farklı kirletici türlerine adapte edilebileceğini vurguladı.
