Google'ın Yapay Zeka Modu Türkiye'de Dijital Sömürü ve Manipülasyon Riskini Artırıyor
Google'ın arama motoruna eklediği "AI Modu" özelliğini Türkiye'de kullanıma sunması, dijital medya ve içerik üreticileri için yeni bir tehdit dalgası başlattı. Bu sistem, kullanıcıları doğrudan yapay zekanın ürettiği özetlere yönlendirerek, orijinal kaynaklara olan trafiği düşürüyor ve beraberinde ciddi manipülasyon riskleri getiriyor.
İçerik Üreticileri Gelir Kaybı ve Trafik Düşüşüyle Karşı Karşıya
SODİMER Başkanı Prof. Dr. Levent Eraslan, konuyla ilgili yaptığı değerlendirmede, Google'ın Türkiye'de dijital telif konusunda ikircikli bir tutum sergilediğini vurguladı. Eraslan, "Yapay zeka uygulamaları, birçok yönüyle çeşitli problemler yaratacaktır. Tekel konumundaki şirket, yapay zeka gibi güçlü bir aracı lehine kullanmaktan çekinmiyor. Bu durum, özellikle küçük ve orta ölçekli haber siteleri için ciddi gelir kaybına yol açıyor ve özgün içerik üretiminin sürdürülebilirliğini tehdit ediyor." ifadelerini kullandı.
Manipülasyon ve Çarpıtılmış Bilgi Tehlikesi
Yapay zekada doğruluk kontrolü ve editoryal süreçlerin eksikliğinin, küresel medyanın propagandasını yaymayı kolaylaştırdığını belirten Eraslan, kullanıcıların özetlenen içerikteki yanlış veya çarpıtılmış bilgilerin farkına varamadığını kaydetti. Bu durum, toplumun doğru bilgiye erişimini zedeliyor ve manipülasyon riskini artırıyor. Eraslan, İsrail/ABD ve İran Savaşı gibi örneklerde benzer dijital manipülasyonların yoğun şekilde yapıldığını hatırlatarak, bu tür uygulamaların tek taraflı işleyebileceğine dikkat çekti.
Algoritmalar ve Algı Propagandası
Sosyal medya devlerinin insanların algılarını şekillendirmeye çalıştığını vurgulayan Eraslan, yapay zeka uygulamalarında da benzer bir riskin bulunduğunu söyledi. Sistemin, kullanıcı davranışlarını analiz ederek hangi içeriklerin öne çıkacağını belirlediğini ve bu durumun dijital ortamda yeni bir tür algı propagandası riskini ortaya çıkardığını ifade etti. Örneğin, bazı ülkeler aleyhine yıkıntıların abartıldığı veya tahribatların gölgelendiği durumlar gözlemlenebiliyor.
Dijital Sömürü ve Adil Ödeme Eksikliği
Google'ın bu özelliğinin "dijital sömürü" olarak tanımlanabileceğini kaydeden Prof. Dr. Levent Eraslan, şu noktalara dikkat çekti:
- İçeriği bağımsız içerik üreticilerinden ve medya sitelerinden alıyor,
- Onlara herhangi bir ödeme yapmıyor,
- Üretilen içerikleri kendi reklam ve gelir politikaları doğrultusunda kullanıyor.
Eraslan, "Bilgiye erişim özgürlüğü ve bağımsız içerik üretimi, teknolojik yeniliklerden daha öncelikli olmalıdır. Kullanıcılar, yapay zekâ tarafından özetlenmiş içerikler ile orijinal kaynaklar arasında seçim yapabilmeli, içerik üreticileri ise emeklerinin karşılığını adil şekilde alabilmelidir." çağrısında bulundu.
