Türkiye'de her 6 yetişkinden biri kronik böbrek hastalığı bulgusu taşıyor. Üroloji Uzmanı Prof. Dr. Tolga Karakan, bu hastalığın çoğu zaman belirti vermeden ilerlediğini ve günlük alışkanlıkların böbrek sağlığını ciddi şekilde tehdit edebildiğini söyledi.
Türkiye'de Kronik Böbrek Hastalığı Yaygınlığı
Türk Nefroloji Derneği'nin çalışmasına göre, Türkiye'de erişkinlerin yüzde 15,7'sinde kronik böbrek hastalığı bulgusu saptandı. Prof. Dr. Karakan, "Türkiye'de böbrek hastalığının görülme sıklığı dünya ortalamasından maalesef daha yüksek" dedi. Bu kişilerin önemli bir bölümünün belirti göstermeyen erken evrede olduğunu belirten Karakan, 2023 sonunda Türkiye'de diyaliz veya böbrek nakliyle yaşayan yaklaşık 89 bin 500 kişi bulunduğunu kaydetti.
Çay ve Kahve Tüketimine Dikkat
"Bir oturuşta bir demlik çay bitiriyorum" diyenleri uyaran Karakan, çay ve kahve tüketiminin mutlaka kararında olması gerektiğini belirtti. Kısa sürede tüketilen bir demlik koyu çayın bazı kişilerde çarpıntı, tansiyon yükselmesi, mide şikâyeti, sık idrara çıkma, titreme, huzursuzluk ve uykusuzluğa neden olabileceğini ifade etti. Karakan, asıl sorunlardan birinin de su tüketiminin azalması olduğunu vurguladı.
Bilinçsiz Ağrı Kesici ve Takviye Kullanımı
Ağrı kesicilerin sık ve kontrolsüz kullanılmasının böbreklere zarar verebileceğine dikkat çeken Karakan, bitkisel ürünler ile içeriği bilinmeyen takviyelerin de tamamen zararsız kabul edilmemesi gerektiğini söyledi.
Diyabet ve Hipertansiyon: En Büyük Tehdit
Böbrek fonksiyonlarının ileri düzeyde bozulmasına ve hastaların diyalize ihtiyaç duymasına yol açan başlıca nedenlerin diyabet ve hipertansiyon olduğunu belirten Karakan, "Geçmişte böbreğin iltihabi hastalıkları daha sık görülürken bugün diyabet ve hipertansiyon kronik böbrek hastalığının başlıca nedenleri arasında yer alıyor" dedi. Tip-2 diyabete bağlı böbrek hasarının hızla arttığını ifade etti.
Bölgesel Farklılıklar ve Akdeniz Tipi Beslenme
Karakan, "Ülkemizde yapılan bir çalışmada böbrek hastalığı Marmara ve Güneydoğu'da en yüksek iken Akdeniz ve İç Anadolu'da en düşük çıkmıştır" değerlendirmesinde bulundu. Akdeniz tipi beslenmenin doğru uygulanması halinde böbrek ve kalp sağlığı açısından koruyucu olabileceğini kaydeden Karakan, sebze, baklagil, tam tahıl, zeytinyağı ve balıktan zengin; tuz ve işlenmiş etten fakir beslenmenin önem taşıdığını vurguladı.
