Tarım makineleri sektörünün çatı kuruluşu TARMAKBİR, Avrupa Birliği'nin (AB) yeni sanayi politikası çerçevesinde hayata geçirdiği 'Made in EU' yaklaşımını Türk üreticiler için önemli bir fırsat olarak değerlendirdi. Türk Tarım Alet ve Makineleri İmalatçıları Birliği (TARMAKBİR) Yönetim Kurulu Başkanı Gökhan Bayramoğlu, bu düzenlemenin sadece bir menşe etiketi olmadığını, kamu alımlarında ve destek programlarında talebi AB üretimine yönlendiren kapsamlı bir çerçeve oluşturduğunu belirtti.
Menşe eşdeğerliği kritik
Bayramoğlu, 'Made in EU' yaklaşımını 'tarım makineleri sektörü açısından önemli bir fırsat olmakla birlikte dikkatle izlenmesi gereken, koşullu bir gelişme' olarak nitelendirdi. Türkiye'nin AB kamu alımları pazarındaki 'Birlik menşei eşdeğerliği' avantajının korunmasının kritik olduğunu vurgulayan Bayramoğlu, bu statünün sürmesi halinde Türk üreticilerin, AB ile benzer anlaşması olmayan üçüncü ülke üreticilerine kıyasla kamu ihalelerinde ve destekli makine alımlarında belirgin bir rekabet avantajı elde edebileceğini söyledi.
Bayramoğlu, mevcut statünün açık, kalıcı ve öngörülebilir şekilde güvence altına alınması gerektiğini ifade ederek, 'Türkiye'nin Gümrük Birliği'nden kaynaklanan eşdeğerliğinin açık, kalıcı ve öngörülebilir biçimde güvence altına alınması gerekmektedir' dedi.
Desteklerde kriter değişiyor
Düzenlemenin yalnızca kamu ihaleleriyle sınırlı olmadığına dikkat çeken Bayramoğlu, hibe, teşvik ve benzeri kamu desteklerinde de menşe ve düşük karbon kriterlerinin önem kazanabileceğini belirtti. Mevcut AB Sanayi Hızlandırma Yasası (IAA) taslağında tarım makinelerinin doğrudan kapsanan sektörler arasında yer almadığını ifade eden Bayramoğlu, Türkiye'de yerli tarım makinelerine sağlanan kredi, hibe ve benzeri desteklerin bugün itibarıyla AB menşeli makinelere uygulanması yönünde doğrudan bir yükümlülük bulunmadığını kaydetti. Ancak, tarım makinelerinin ilerleyen dönemde kapsam içine alınması veya elektrikli tahrik sistemleri, bataryalar ve elektronik bileşenler üzerinden dolaylı etkilenmesi halinde koşulların değişebileceğini sözlerine ekledi.
İhracatta ana ürün traktör
AB-27 ülkelerine yapılan tarım makineleri ihracatının ana gövdesini traktörlerin oluşturduğunu belirten Bayramoğlu, 2025 yılında 37-75 kW gücündeki traktörlerde 193,6 milyon dolar, 75-130 kW gücündekilerde ise 72,9 milyon dolarlık ihracat gerçekleştirildiğini açıkladı. Traktör dışındaki ürünlerde ise traktör aksam ve parçaları, toprak işleme ve hasat makineleri öne çıkıyor.
TARMAKBİR verilerine göre, 2025'te AB-27 ülkelerine yapılan toplam traktör ve ekipman ihracatı 434,2 milyon dolar olarak gerçekleşti. AB ülkelerine traktör ihracatının 2025'te 278,2 milyon dolara ulaştığını belirten Bayramoğlu, Türkiye'nin İtalya'da elde ettiği pazar artışını örnek göstererek bu başarının diğer AB ülkelerine de yayılması gerektiğini ifade etti.
