Telefon dolandırıcılığı, sahte yatırım vaatleri, yasa dışı bahis organizasyonları ve tehdit mesajlarında en dikkat çeken yöntem, yurt dışı kodlu telefon numaralarının kullanılması. Son günlerde gündemden düşmeyen silahlı suç örgütleri soruşturmalarında da sıklıkla yabancı hatlar karşımıza çıkıyor. Suç örgütleri, haraç kestikleri ve ödemezse tehdit ettikleri mağdurları yabancı hatlar üzerinden arıyor ya da mesaj gönderiyor. Tehdit mesajları, yasa dışı bahis organizasyonları ve organize suç gruplarının haberleşmelerinde genelde bu yöntem tercih ediliyor.
Yurt dışı hatlar internette satışta
Yurt dışı hatların büyük bölümü fiziksel olarak satılmıyor. İnternet üzerinden hizmet veren platformlar aracılığıyla farklı ülkelere ait sanal telefon numaraları kısa sürede temin edilebiliyor. İnternette faaliyet gösteren birçok platform, uluslararası faaliyet gösteren şirketler için farklı ülkelere ait yasal sanal telefon numaraları sunuyor, ancak bu durum istismara açık. Dolandırıcılar ve suç örgütleri bu numaraları birkaç dakika içinde edinip WhatsApp ve Telegram hesapları açabiliyor.
Kimliği gizleme ve dijital maske
Telefon ekranında görülen ülke kodu gerçek konumu göstermiyor. Yurt dışı numarası kullanmanın temel amacı kimliği gizlemek ve karşı tarafta farklı algı oluşturmak. İnsanlar telefonlarında yabancı ülke kodu gördüklerinde, arayan kişinin gerçekten o ülkede olduğunu düşünüyor. Oysa günümüzde bir kişinin bulunduğu yer ile kullandığı telefon numarası arasında doğrudan ilişki kurmak mümkün değil. Teknolojinin sunduğu imkânları kötüye kullanan örgüt mensupları, kimliklerini bu şekilde gizlemeye çalışıyor.
Dijital Medya Uzmanı Oğuzhan Saruhan, konuyla ilgili dikkat çeken değerlendirmelerde bulundu. “Eskiden suçlular yüzlerini maskeyle gizlerdi, bugün dijital maskeler kullanılıyor. Yurt dışı numaraları dijital maske oldu” diyen Saruhan, dijital dünyada numaranın kimlik kartı gibi kullanıldığını, ancak bunun da kolayca değiştirilebildiğine dikkat çekti: “Suçlular bu kimliği kolayca değiştirebiliyor. Fiziksel dünyada değil, dijital dünyada izlerini kaybettiriyor. Dolandırıcılar da bunu profesyonel görünmek için kullanıyor.”
Soruşturmalara engel değil
Yabancı operatörlere ait telefon numaralarının kullanılmasının Türkiye'de soruşturmalara engel olup olmadığı merak konusu. Yabancı hatlar, soruşturma yürütülmesine engel oluşturmuyor. Suçun mağduru Türkiye'deyse ya da suçun sonucu Türkiye'de doğmuşsa, Türkiye'de soruşturma yürütülebiliyor. Bu hatları kullananların tespiti her zaman aynı kolaylıkta olmazken, fail klasik bir GSM hattı kullanmışsa, arama kayıtları, HTS bilgileri, baz istasyonu verileri, IMEI bilgisi ve hattın kullanıldığı cihaz üzerinden iz sürülebiliyor.
Bunun yanında yabancı hat üzerinden dolandırıcıların mağdur ettiği kişinin para gönderdiği hesaplar, kripto transferleri, ATM görüntüleri, IP kayıtları ve mesajlaşma kayıtları da dosyada önem taşıyor. Ancak sahte kimlikle alınmış hatlar, VPN kullanımı, VoIP aramaları veya sürekli hat-cihaz değiştirilmesi tespiti zorlaştırıyor.
Uluslararası adli yardımlaşma devreye giriyor
Avukat Ünsal Özmestik, yurt dışı numaralarıyla işlenen suçlarda uluslararası adli yardımlaşma mekanizmalarının işletildiği bilgisini verdi. İhtiyaç halinde ilgili ülkeden operatör kaydı, abonelik bilgisi, IP verileri ve banka hareketlerinin istenebildiğini kaydeden Özmestik, kendi adına kayıtlı telefon hattını başkasına kullandıran kişilerin de hukuki sorumlulukla karşılaşabileceğine dikkat çekti: “Bu otomatik ceza anlamına gelmez. Ceza sorumluluğu için bilerek ve isteyerek suça katkı sağladığının gösterilmesi gerek.”
